|
|
|
|
WYSTAWA FOTOGRAFII OTWORKOWEJ
| Fotografia otworkowa Termin pinhole (otworek) w odniesieniu do optyki aparatu fotograficznego został po raz pierwszy użyty przez szkockiego naukowca Sir Davida Brewstera: ...w dziesięć minut wykonałem fotografię popiersia przy dość nikłym świetle słonecznym i przy zastosowaniu otworu mniejszego niż tysięczna cala...nie mam wątpliwości, że gdy chemia wyposaży nas w odczynniki bardziej światłoczułe, aparat bez soczewki - tylko z otworkiem, stanie się ulubionym instrumentem fotografa. Obecnie, fotografowanie człowieka jest wielką dla niego udręką z powodu długich minut pozostawania w nieruchomości przed aparatem... (Sir David Brewster, Londyn, 1856) Schyłek epoki techniki dagerotypowej przypadający na późne lata 50. XIX wieku naznaczył początek rozwoju techniki fotografii otworkowej, której okres rozkwitu przypadł w Europie, Japonii i Stanach Zjednoczonych na czas przełomu wieków XIX i XX. Z chwilą gwałtownego rozwoju techniki fotografii dyscyplina ta niebawem popadła w zapomnienie i funkcjonowała jedynie w obszarze edukacyjnym lub zgoła była trywializowana. Okres hibernacji fotografii otworkowej trwał do późnych lat 60., a jej spontaniczny powrót, inspirowany w dużej mierze entuzjazmem burzliwych przemian tamtych lat, zawdzięczamy niezależnym działaniom podjętym we Włoszech przez Paolo Gioli, w Niemczech przez Gottfrieda Jägera oraz w Stanach Zjednoczonych przez Erica Rennera, Davida Lebe i Wiley'a Sandersona. Odradzająca się na tym gruncie fotografia konfrontowała tradycjonalistów, oferowała nową jakość i nierzadko prowokowała do skrajnie niekonwencjonalnych eksploracji potencjału camery obscury. Takie działania podjęte w latach 70. i 80. XX wieku w szczególności przez Phil Simkina, Jim Shull'a, Carlosa Jurando, Ruth Thorne-Thomsen, Paolo Gioli, Peggy Ann Jones i Nobuo Yamanaki, nadały tej dziedzinie fotografii rozmaitość kierunków działań i bezmiar sugestii inwencyjnych. ,Z nadejściem ery powszechnej digitalizacji sięganie po aparat bez obiektywu inspiruje dodatkowo fakt, że fotografie wykonywane w technice otworkowej z dużą łatwością absorbują szlachetność wczesnych technik fotograficznych i potrafią z nie mniejszą łatwością kojarzyć zarówno dobrodziejstwa płynące ze stosowania technik alternatywnych, jak i z funkcji graficznych Photoshop'a. W minionych latach, na wystawach prezentowanych w Muzeum Historii Fotografii w Krakowie, fotografia otworkowa była zjawiskiem nieśmiało sygnalizowanym, choć jej obecność w Polsce konsekwentnie rejestrowano już od końca lat 70. XX wieku. Obecna wystawa stara się w pewnej mierze wypełniać tę lukę. Marek Łomnicki |
Organizatorzy
Wernisaż Galeria ZPAF,
ul. św. Tomasza 24
|
wystawie towarzyszy katalog
